Το κινητό τηλέφωνο ως μέσο πληροφόρησης και δικτύωσης των παραγωγών

Γιώργος Αδαμίδης, ΑΛΓΕ, Γιώργος Παπαδαυίδ, ΛΓΕ Α’ και Ανδρέας Στυλιανού, ΛΓΕ

Το κινητό τηλέφωνο αποτελεί, ίσως, την πιο διαδεδομένη Τεχνολογία Πληροφορίας και Επικοινωνιών στον αγροτικό κόσμο. Αυτό, πιθανόν να οφείλεται στις πολλαπλές δυνατότητες που παρέχει με σχετικά χαμηλό κόστος, όπως η μεταφορά πληροφοριών μέσω φωνής, γραπτού μηνύματος, εικόνας και βίντεο. Ο Κλάδος Αγροτικής Ανάπτυξης του Ινστιτούτου Γεωργικών Ερευνών, μέσα στο πλαίσιο του ερευνητικού έργου «Η Κοινωνία της Πληροφορίας: Ενημέρωση αγροτών μέσω νέων Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών», πραγματοποίησε μία έρευνα πεδίου, με στόχο τη μελέτη της χρήσης του κινητού τηλεφώνου ως μέσου επικοινωνίας και μεταφοράς πληροφοριών, καθώς και πώς και σε ποιο βαθμό αξιοποιείται από τους Κύπριους αγρότες.

Τα αποτελέσματα της μελέτης έδειξαν ότι πέραν του 97% των αγροτών χρησιμοποιούν το κινητό τηλέφωνο ως πηγή αγροτικής πληροφόρησης, ενώ ακολουθεί η άντληση πληροφοριών από άλλους γεωργούς καιαπό λειτουργούς των Γεωργικών Εφαρμογών, όπως φαίνεται στην Εικόνα 1. Επίσης, φάνηκε ότι η κύρια χρήση του κινητού τηλεφώνου είναι ως μέσου επικοινωνίας, ενώ ακολουθεί η χρήση του ως ημερολόγιο/υπενθυμίσεις, για αποστολή γραπτών μηνυμάτων και σε λιγότερο βαθμό για λήψη φωτογραφιών/βίντεο, για αποστολή email και για περιήγηση στον παγκόσμιο ιστό ή τις υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης.

Εικόνα 1. Πηγές αγροτικής πληροφόρησης

Από την ανάλυση που έγινε, βρέθηκε ότι δεν υπάρχουν στατιστικώς σημαντικές διαφορές μεταξύ των επιπέδων της μόρφωσης ως προς τη χρήση του κινητού τηλεφώνου, αλλά ούτε και μεταξύ των γεωργών και κτηνοτρόφων. Δηλαδή, το μορφωτικό επίπεδο δεν παίζει κάποιο ρόλο στον βαθμό που οι αγρότες χρησιμοποιούν το κινητό τηλέφωνο. Επίσης, κανένα ρόλο στον βαθμό χρήσης του κινητού δεν παίζει ούτε και η παραγωγική κατεύθυνση, αν δηλαδή ο αγρότης είναι γεωργός ή κτηνοτρόφος. Αξιοσημείωτο αναφοράς είναι το πολύ μεγάλο ποσοστό (πέραν του 93%) των παραγωγών που εκδήλωσαν ενδιαφέρον και εξέφρασαν την ανάγκη να ενημερώνονται μέσω κινητού τηλεφώνου, όπως φαίνεται στην Εικόνα 2. Σίγουρα όμως χρειάζεται επιπλέον έρευνα για να προσδιοριστούν οι κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες που επηρεάζουν τη χρήση και χρησιμότητα του κινητού τηλεφώνου, αλλά και για την περαιτέρω αξιοποίησή του με βάση τις ανάγκες των αγροτών.

Εικόνα 2. Θα σας ενδιέφερε να λαμβάνετε αγροτική πληροφόρηση μέσω κινητού τηλεφώνου;

Πέραν της γνωστής χρήσης του κινητού τηλεφώνου ως μέσου επικοινωνίας, με την εξέλιξη της τεχνολογίας και την εξάπλωση των γνωστών πλέον «έξυπνων τηλεφώνων» ή smartphones, οι γεωργοί μας μπορούν να τα χρησιμοποιήσουν ποικιλοτρόπως και να αξιοποιήσουν τις πραγματικά μεγάλες δυνατότητες που έχουν στο χέρι τους κρατώντας ένα smartphone.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ήδη κάποιες αρμόδιες υπηρεσίες ενημερώνουν τους αγρότες μας μέσω SMS (γραπτού μηνύματος) για διαλέξεις ή εκπαιδεύσεις που διοργανώνονται για αγροτικά θέματα, ακόμα και για υπενθυμίσεις για τη συμπλήρωση αιτήσεων ή για άλλα σχετικά θέματα. Τα τελευταία δύο χρόνια το Τμήμα Γεωργίας αξιοποιεί την επικοινωνία μέσω κινητού τηλεφώνου με αποστολή ηλεκτρονικών μηνυμάτων σε γεωργοκτηνοτρόφους για πληροφόρηση σε διάφορα θέματα όπως:

  • Για τα μέτρα και καθεστώτα του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (για την ημερομηνία υποβολής των αιτήσεων, για τα αναγκαία πιστοποιητικά κ.τ.λ.).
  • Για τις κεφαλικές επιδοτήσεις.
  • Για ενημερωτικές συγκεντρώσεις, εκπαιδεύσεις, εκπαιδευτικές εκδρομές.
  • Για αντιμετώπιση εχθρών και ασθενειών.
  • Υπενθύμιση για διάφορες υποχρεώσεις των γεωργών ή κτηνοτρόφων π.χ. πληρωμή ενοικίων για κτηνοτροφικά οικόπεδα, προσκόμιση κατάλληλων πιστοποιητικών κ.τ.λ.

Επίσης, οι αγρότες μας μπορούν να αξιοποιήσουν διαδικτυακές εφαρμογές και υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης, όχι μόνο για να δικτυωθούν, αλλά και για να προωθήσουν τα προϊόντα τους. Επιπρόσθετα, τα σύγχρονα κινητά τηλέφωνα διαθέτουν ενσωματωμένες ψηφιακές κάμερες, με τις οποίες οι αγρότες μπορούν να βγάλουν φωτογραφίες και να τραβήξουν βίντεο, για παράδειγμα ενός φύλλου ή καρπού στο οποίο έχουν εντοπίσει κάποια ασθένεια ή απλά έχουν παρατηρήσει κάτι και να στείλουν αυτή τη φωτογραφία ή το βίντεο μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (e-mail) ή μηνύματος σε ένα γεωπόνο ή σε ένα Λειτουργό των επαρχιακών γραφείων του Τμήματος Γεωργίας ζητώντας την άποψη ή τη βοήθειά του.

Τέλος, να αναφέρουμε ότι στα σύγχρονα κινητά τηλέφωνα, smartphones, μπορούν να εγκαταστήσουν κάποια εφαρμογή, τα γνωστά applications ή apps. Ως παράδειγμα, να αναφέρουμε μία εφαρμογή που αναπτύχθηκε μέσα στο πλαίσιο του ερευνητικού έργου ΥΔΩΡ, στο οποίο συμμετείχε λειτουργός του ΙΓΕ. Το πιο πάνω έργο, είχε σκοπό την άμεση ειδοποίηση και ενημέρωση των γεωργών για τη βέλτιστη κατανάλωση νερού για αρδευτικούς σκοπούς, μέσω των άμεσων αποτελεσμάτων από τη συνδυασμένη χρήση δορυφορικών και μετεωρολογικών δεδομένων. Η πρωτότυπη αυτή εφαρμογή συνδυάζει τεχνικές δορυφορικής τηλεπισκόπισης και τεχνικές τηλεπικοινωνιών. Το αποτέλεσμα είναι μία λογισμική εφαρμογή κινητού τηλεφώνου, από την οποία μπορεί με πολύ εύκολο τρόπο ο παραγωγός να αντλήσει πληροφορίες σχετικά με την άρδευση των καλλιεργειών του, πάντα σε σχέση με την έκταση και το στάδιό της. Σχετικές είναι οι Εικόνες 3 και 4.

Εικόνα 3. ΥΔΩΡ mobile app

Εικ. 4 Χάρτης εξατμισοδιαπνοής περιοχής ενδιαφέροντος μέσω δορυφορικής τηλεπισκόπησης

Άρα, με βάση τα όσα έχουν προαναφερθεί, θεωρείται ότι τα κινητά τηλέφωνα δεν περιορίζονται μόνο στη χρήση τους ως μέσου επικοινωνίας, αλλά έχουν πλέον πολλαπλές δυνατότητες άντλησης και διάδοσης πληροφοριών, αλλά και δικτύωσης, τις οποίες ο κάθε γεωργός μπορεί να αξιοποιήσει προς όφελός του. Τα ηλεκτρονικά μηνύματα sms θεωρούνται ένα χρήσιμο, γρήγορο και φτηνό μέσω πληροφόρησης, το οποίο πρέπει όμως να χρησιμοποιείται προσεκτικά στις περιπτώσεις που χρειάζεται και δεν πρέπει να υποκαθιστά άλλες μεθοδολογίες, αλλά να διαδραματίζει συμπληρωματικό ρόλο στον παροχή πληροφοριών προς τους αγρότες.